Strona główna
O Żuławach
Mennonici
Zabytki
Obrazy
Linki
 
Gość
Szlaki
Miejsca
Wędrówki
Fotorelacje
Bibliografia
  
 
Powstanie Krajobraz Osadnictwo
uławami zwykło się nazywać tereny równinne leżące w Delcie Wisły ograniczone od wschodu krawędzią Pojezierza Wschodniopomorskiego, od zachodu Wysoczyzną Elbląską, od północy pasmem wydm na brzegu Morza Bałtyckiego i brzegiem Zalewu Wiślanego, natomiast z południa rozgałęzieniem Wisły na Leniwkę i Nogat w okolicy Białej Góry. Całkowita powierzchnia tak zdefiniowanego obszaru Żuław wynosi 174 tys. hektarów. Wadą takiego rozumowania jest traktowanie tej wbrew pozorom zróżnocowanej w aspekcie geograficznym i historycznym krainy jako jednorodnego obszaru.
rofesor Kazimierz Cebulak wyraźnie rozróżnia w obrębie Delty Wisły dwa odrębne tereny: żuławy, jako zagrożoną zalewaniem, samoistną część krainy deltowej położoną nieznacznie powyżej poziomu morza oraz depresje polderowe, czyli obwałowane ziemie znajdujące się poniżej poziomu morza. Wspólną cechą tych obszarów jest to, że mogą one ulec zalaniu. Zasadnicza jednak różnica między nimi polega na tym, że z żuław woda odpływa samoistnie, podczas gdy poldery depresyjne są zatapialne i wodę z nich trzeba wypompowywać mechanicznie. Drugą podstwową cechą różnicującą te tereny jest geneza ich powstania. Żuławy mimo, iż silnie przekształcone przez człowieka są tworem naturalnym, poldery natomiast jako ląd są tworem sztucznym, który zawdzięcza swe istnienie człowiekowi i bez jego ciągłej ingerencji nieuchronnie stałyby się ponownie morzem. Według tej definicji Żuławy Wiślane stanowią zaledwie trzecią część delty, a pozostałe dwie trzecie to poldery depresyjne, które, jako „ląd wyłoniony”, wymagają ciągłej pracy polegającej na utrzymaniu ich w stanie niezalanym.
Warto również przypomnieć, że terminem „żuławy” określane są także tereny położone w całej Dolinie Dolnej Wisły jak na przykład Żuławy Kwidzyńskie.

tym rozdziale staram się przedstawić jak najwięcej informacji o Krainie na Wodzie. Opieram się głównie na źródłach książkowych i periodycznych z uwagi na wiarygodność tychże. Jeżeli korzystam ze źródeł internetowych to staram się sprawdzić znalezione w nich wiadomości. Dla większej przejrzystości informacje pogrupowane są na trzy kategorie:
Powstanie
Kształtowanie się Delty Wisły oraz tworzenie się nowego skrawka lądu.
Krajobraz
Opis ukształtowania terenu i innych cech krajobrazu oraz ich zmiany w ciągu ostatnich stuleci.
Osadnictwo
Historia zasiedlania Delty Wisły oraz problemy, jakie napotykali pierwsi osadnicy.
Zapraszam do lektury.
Powstanie Krajobraz Osadnictwo
 
  

Paweł Buczkowski 2009